Expressions vs Statements

ผู้เริ่มต้นมักเข้าใจว่า `console.log("สวัสดี")` คือการส่งข้อความออกไป แล้วตัวข้อความนั้นจะถูกเก็บไว้ให้ใช้ต่อได้ พอเขียนโค้ดแบบนั้นจริง ผลลัพธ์ที่เก็บได้กลับเป็น `undefined` ไม่ใช่ข้อความที่พิมพ์ออกไป

ทายก่อน: `console.log("สวัสดี")` ให้ค่าอะไรกลับมา และถ้าเก็บใส่ตัวแปรจะได้อะไร?

โค้ด JavaScript หนึ่งบรรทัดมีบทบาทได้สองแบบ: - Expression — โค้ดที่ประเมินแล้วได้ค่าหนึ่งออกมา ถามว่า "มันเท่ากับอะไร" แล้วตอบได้เสมอ - Statement — คำสั่งที่ทำอะไรบางอย่าง เช่น ประกาศตัวแปรหรือเปลี่ยนค่า ไม่ได้มีไว้ตอบว่ามีค่าเท่าไร การรู้ว่าตอนนี้ JavaScript ต้องการ "ค่า" หรือ "คำสั่ง" คือกุญแจสำคัญ เพราะวางผิดบทบาทเมื่อไร โปรแกรมจะไม่ยอมรัน

Expression ทุกตัวมีค่าประจำตัวเสมอ เราจึงเก็บค่านั้นใส่ตัวแปร ส่งเข้าไปในที่อื่น หรือนำไปคำนวณต่อได้

Statement ไม่ได้มีไว้ตอบว่ามีค่าเท่าไร แต่มีไว้สั่งให้ JavaScript ทำอะไรบางอย่าง เช่น สร้างชื่อใหม่ เปลี่ยนค่าของชื่อเดิม หรือแสดงผลออกทาง console เมื่ออ่านโค้ด ให้แยกให้ออกว่า บรรทัดนี้กำลัง "ประกาศ" "เปลี่ยนค่า" หรือ "เรียกใช้งาน"

Expression บางตัวถูกนำมาใช้เป็น statement ได้ เมื่อวางไว้บรรทัดเดียวโดยไม่เก็บค่าที่ได้ เรียกว่า expression statement ตัวอย่างที่พบบ่อยที่สุดคือการเรียก `console.log()` — ตัวมันเป็น expression ที่ให้ค่า `undefined` แต่เราใช้เป็นคำสั่งเพื่อให้เกิดผลข้างเคียงคือการพิมพ์ข้อความ

ทายก่อน: จากสองแบบนี้ แบบไหนรันได้ และแบบไหนทำให้โปรแกรมหยุดตั้งแต่ยังไม่ทันทำงาน?

• Expression คือโค้ดที่มีค่า — ถามว่า "เท่ากับอะไร" แล้วตอบได้เสมอ
• Statement คือคำสั่งที่ทำงาน เช่น ประกาศตัวแปร เปลี่ยนค่า หรือเรียกใช้เพื่อแสดงผล
• `console.log()` เป็น expression ที่ให้ค่า `undefined` จึงเก็บข้อความที่พิมพ์ใส่ตัวแปรไม่ได้
• Expression statement คือ expression ที่ถูกใช้เป็นคำสั่งเพื่อให้เกิดผลข้างเคียง
• วาง declaration ในที่ที่ต้องการค่าไม่ได้ — JavaScript จะหยุดด้วย SyntaxError
• ก้าวต่อไป: เรียน Arithmetic Operators (arithmetic-operators) เพื่อใช้ตัวดำเนินการคำนวณสร้างค่าชุดใหม่จาก expression ได้หลากหลายขึ้น